Rozpoczęły się wakacje, czas wypoczynku i relaksu, ale nie tylko. Dla wielu studentów jest to czas intensywnej pracy i kształtowania swojej ścieżki kariery.  Tych wyczekiwanych kilka miesięcy może stać się szansą na zdobycie doświadczenia zawodowego, wymaganego przez wielu pracodawców lub pierwszej pracy związanej z kierunkiem studiów. Coraz częściej spotykamy się z sytuacją, gdzie piękny dyplom wyższej uczelni to zdecydowanie za mało, gdy w CV rubryka „doświadczenie zawodowe” świeci pustką. Dlaczego więc nie skorzystać z okazji do odbycia wartościowych praktyk? Może bowiem przyjść dzień, w którym takie praktyki zadecydują o zatrudnieniu w wybranej przez nas firmie. Warto więc wykorzystać nadarzające się okazje do odbycia praktyk, a przy tym skorzystać z naszych rad i wskazówek: jak odpowiednio dobrać praktykę do swojej osobowości, jak najlepiej wykorzystać czas praktyki oraz jak zostać pozytywnie zapamiętanym w firmie.

PRAKTYKA ≠ STAŻ

Zacznijmy od tego, że praktyka i staż, mimo wymiennego stosowania tych terminów, to dwa odmienne pojęcia, a co za tym idzie zakres obowiązków i odpowiedzialności w tym względzie także znacznie się różni.

Staż jest zwieńczeniem procesu edukacji i przygotowaniem do przyszłej pracy. Obowiązki stażysty niczym się nie różnią od zadań normalnego pracownika, ale odpowiedzialność za wykonywaną pracę także jest taka sama. Czas pracy obejmuje pełny etat (8 godzin dziennie), a okres trwania takiego stażu to zazwyczaj 3-12 miesięcy. Szczególnym rodzajem stażu jest “staż absolwencki”, którego dodatkową zaletą oprócz zdobycia doświadczenia jest również wynagrodzenie, które wypłaca Urząd Pracy, bez względu na to, czy pracujemy w firmie państwowej, czy prywatnej.

Praktyka, w odróżnieniu od stażu, jest uzupełnieniem edukacji poprzez zdobycie doświadczenia zawodowego i nabycie praktycznych umiejętności. Pracodawcy organizują praktyki dla studentów z myślą o wzmożonych urlopach pracowników lub o darmowej pomocy dla swoich specjalistów i managerów. Co raz częściej przedsiębiorcy wykorzystują praktyki jako formę testowania przyszłych pracowników, nie ponosząc żadnych kosztów. Mają możliwość obserwowania kandydata podczas pracy, sprawdzania go w różnych, czasem zaskakujących sytuacjach i ocenienia jego przydatności dla firmy. Biorąc pod uwagę choćby ostatni sposób wykorzystywania praktyk przez pracodawców, warto się starać, by zyskać szansę na zatrudnienie lub przynajmniej pozostawić po sobie pozytywne wrażenie.

RODZAJE PRAKTYK – WYBIERZ TĘ, KTÓRA NAJLEPIEJ DO CIEBIE PASUJE

Wybierając praktykę, należy dostosować ją do swojej osobowości i oczekiwań, inaczej bowiem może dojść do zerwania praktyki, jeśli zadania, jakie otrzymamy okażą się dla nas nieoczekiwane. Aby pomóc w wyborze tej, jakże cennej, formy zdobywania doświadczenia, przygotowaliśmy dwa zestawienia rodzajów praktyk.

Rodzaje praktyk:

· Obowiązkowe – organizowane są przez uczelnię, która podpisuje z pracodawcą porozumienie określające czas i zakres obowiązków w czasie odbywania danej praktyki przez studenta. Takie działania co prawda upraszczają drogę do praktyki jednak najczęściej są niewygodne dla obu stron gdyż pracodawcę obowiązuje umowa, a przecież nie musi on w danym momencie potrzebować pracownika. W związku z tym nie zorganizuje też odpowiednio pracy dla praktykanta, a praktyka będzie nużąca i mało ambitna; dlatego też zazwyczaj odbywana jest bez pojawiania się studenta w pracy, a głównym celem jest w tym przypadku jedynie zdobycie zaświadczenia (uczelnie coraz częściej rezygnują z tego typu praktyk).

· Dobrowolne – wszystkie formalności załatwia student, co może być w niektórych przypadkach uciążliwe, jednak ten typ praktyk jest najbardziej wartościowy z kilku względów: po pierwsze sam wybierasz firmę, która cię interesuje i dział, w którym chcesz pracować; po drugie firma bez jakiegokolwiek przymusu (związanego z zawartym między nią, a uczelnią porozumieniem) decyduje, czy potrzebuje w tym momencie pracownika i czy ty jako kandydat, posiadasz odpowiednie umiejętności i wiedzę do pracy w danym dziale; w związku z tym rzadko dochodzi do nieporozumień, a praktyka jest dobrze zorganizowana i interesująca dla studenta.

· Wakacyjne (“jarzynobranie”) – praktyka odbywa się w czasie wakacji, gdy wielu pracowników wyjeżdża na urlopy, a firma szuka kogoś, kto ich zastąpi; w tym przypadku najłatwiej jest starać się o praktykę, która zapewni nam dużo więcej doświadczenia (zadania normalnie wykonywane przez pracowników), dodatkowym ułatwieniem jest fakt, że w tym okresie firma nie podejmuje działań strategicznych i może poświęcić więcej czasu praktykantowi.

· Całoroczne – najczęściej organizowane są przez większe firmy, które wpisują praktykantów w swoją strukturę organizacyjną, co oznacza, że są oni potrzebni przez cały rok w różnych działach i na rozmaitych stanowiskach.

· Zagraniczne – praktyki realizowane za granicą, odbywane zarówno w czasie wakacji, jak i w trakcie roku akademickiego, szczególnie wartościowe ze względu na możliwość zdobycia umiejętności językowych, wiedzy oraz doświadczenia w pracy w innym otoczeniu kulturowym.

Podział praktyk ze względu na charakter wykonywanych czynności

KORZYŚCI ZWIĄZANE Z PRAKTYKĄ, CZYLI CO BĘDZIESZ Z TEGO MIEĆ

Praktyka to nie tylko zaświadczenie czy kolejna pozycja w CV, zdobywanie doświadczenia zawodowego tą drogą niesie ze sobą o wiele więcej korzyści niż się to wydaje. A oto niektóre z nich:

· Rekrutacja – zapoznanie się z procesem rekrutacyjnym oraz związanymi z nim testami, rozmowami kwalifikacyjnymi, zadaniami praktycznymi, czyli wszystkim tym, czego możemy się spodziewać podczas  normalnej selekcji pracowników, jednym słowem mamy możliwość sprawdzenia się w tego typu sytuacjach oraz przećwiczenia sposobu, w jaki chcemy się zaprezentować przyszłemu pracodawcy.

· Wiedza przekuta w praktykę – przełożenie zdobytej wiedzy na praktyczne działania oraz jej pogłębianie i uzupełnianie, wykorzystanie zdobytych wiadomości i własnych pomysłów w działalności firmy, sprawdzenie jak teoria, którą usilnie chcą nam przekazać wykładowcy, ma się do rzeczywistości.

· Kariera – możliwość sprawdzenia na własnej skórze, jak wygląda praca w danej branży, dziale lub na danym stanowisku i z czym się wiąże, na tej podstawie możemy ocenić swoje predyspozycje oraz doprecyzować oczekiwania i skorygować planowaną ścieżkę kariery.

· Doświadczenie – zdobycie doświadczenia zawodowego w konkretnym dziale na określonym stanowisku przed ukończeniem studiów, możliwość odbycia darmowych szkoleń realizowanych w firmie.

· Umiejętności i rozwój – zdobycie wielu umiejętności cenionych przez pracodawców (umiejętności analityczne, organizacyjne, zarządzanie czasem i projektami, praca w zespole, praca pod presją czasu, prowadzenie negocjacji) oraz rozwijanie cech które są szczególnie ważne w pracy (odpowiedzialność, samodzielność, dotrzymywanie terminów, komunikatywność), możemy również obserwować jak funkcjonujemy w realnej pracy, jak działa na nas otoczenie i stale się rozwijać.

· Referencje i kontakty – zdobycie referencji, które możemy wykorzystać do przekonania przyszłego pracodawcy o tym, że jesteśmy właściwą osobą na dane stanowisko, jest to bowiem potwierdzenie umiejętności, cech i kwalifikacji jakie wymieniamy w CV; podczas odbywania praktyki poznajemy wielu ważnych ludzi i poszerzamy swoje kontakty, które w przyszłości w wielu sytuacjach mogą się przydać.

· Praca – wiele firm oferuje możliwość zatrudnienia po odbyciu praktyk, warto więc wykorzystać tą możliwość; jeśli jednak nie zostaniemy zatrudnieni to nic straconego, praktyka na podstawie umowy o pracę wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależy prawo do urlopu i jego wymiar.

AKCJA – REAKCJA CZYLI RELACJE MIĘDZY PRAKTYKANTEM I MANAGEREM

Jak już wspomniałam, relacje praktykant – manager to wartość sama w sobie, korzyść dla każdej ze stron. Manager zyskuje nowe, świeże spojrzenie na swoją pracę, a praktykant otrzymuje w zamian opiekę merytoryczną i zdobywa cenne doświadczenie. Warto więc skupić się na relacjach między praktykantem i managerem, którzy współpracując razem mają na siebie duży wpływ. Jak to bywa w relacjach międzyludzkich, akcja wywołuje reakcję, czyli każde zachowanie praktykanta czy managera powoduje reakcję drugiej strony. Wysokie wymagania stawiane przez managera mają odzew w ambitnej pracy praktykanta. Z taką myślą najczęściej managerowie przygotowują zadania dla praktykantów. Należy więc mieć na uwadze to, czego oczekuje od nas opiekun w czasie odbywania praktyki, bowiem każdy wysiłek oraz inwencja twórcza z naszej strony na pewno zostaną zauważone i docenione. W ten sposób łatwo jest nie tylko stworzyć pozytywne wyobrażenie o nas w oczach managera, ale również nawiązać pozytywny kontakt z managerem, który wystarczy później jedynie podtrzymywać i rozwijać. Jak to robić?

Warto znaleźć porozumienie z opiekunem nie tylko na płaszczyźnie zawodowej, ale także odkryć wspólne tematy nie dotyczące pracy. Jeśli uda nam się stworzyć dobre relacje z managerem zarówno w sferze zawodowej jak i prywatnej, mamy o wiele większe szanse, że otrzymamy propozycję zatrudnienia po odbyciu praktyki. Pamiętajmy, że praca i wysiłek włożony w realizację zadań to nie wszystko. Pozytywne relacje z managerem i resztą pracowników również są bardzo cenne. Atmosfera w pracy jest przecież tym, co w dużej mierze stanowi o efektywności pracowników, która jest bardzo ważna dla funkcjonowania firmy, a więc także dla managera. Postaraj się zatem “nadawać na tych samych falach” z ludźmi otaczającymi Cię w czasie odbywania praktyki.

KILKA RAD DLA PRAKTYKANTA, CZYLI JAK PO PRAKTYCE ZOSTAĆ W FIRMIE

Wielu praktykantów marzy o tym, by po zakończeniu praktyki otrzymać propozycję zatrudnienia lub przynajmniej pozostawić po sobie pozytywne wrażenie w firmie. Jak to zrobić? Co jest ważne w czasie praktyki, na co zwrócić uwagę, jak się zachować, czego oczekuje manager? Każdy z managerów zwraca uwagę na inne cechy i zdolności praktykanta. Istnieje jednak zestaw uniwersalnych umiejętności i cech szczególnie ważnych dla wszystkich managerów. Są to między innymi:

· Inicjatywa i aktywność w pracy

· Zainteresowanie branżą

· Pracownicze obycie (umiejętność wykonywania ciężkich, czasami nudnych zadań)

· Umiejętność pracy w grupie i znalezienia swojego miejsca w hierarchii firmy

· Elastyczność i umiejętność adaptacji do zmieniających się warunków

· Pasja w wykonywaniu powierzonych zadań

· Szybkie przyswajanie wiedzy i nabywanie nowych umiejętności

· Samodzielność

Wszystko to zwiększa szanse na pozostanie w firmie po zakończeniu praktyki. Atutem praktykanta jest więc jego zapał do pracy i motywacja oraz zaangażowanie w wykonywane zadania.

Drogi praktykancie pokaż, że Ci zależy, nie bój się zadawać pytania, wykaż zainteresowanie pracą, znajdź wspólny język z pracownikami firmy. Jeśli znajdziesz się w zaskakującej, może nawet trudnej sytuacji, nie rezygnuj, to może być test twoich umiejętności adaptacji do nowych warunków. Nie bój się nowych zadań i wyzwań, jakie przed Tobą postawi manager. Bądź wytrwały, wykaż się kreatywnością, zaskocz managera nowym pomysłem, świeżym spojrzeniem na firmę i jej funkcjonowanie na rynku. Postaraj się nauczyć jak najwięcej w czasie praktyki, wykorzystaj szansę, jaką otrzymałeś. I ostatnia już, rada. Myśl pozytywnie, miej wiarę w siebie i swoje umiejętności, jeśli zostałeś wybrany spośród wielu kandydatów na praktykę, to oznacza, że jesteś właściwą osobą na to miejsce. A co najważniejsze, staraj się i przykładaj do pracy, ale nie za wszelką cenę. To, że nie masz doświadczenia i jesteś tylko praktykantem nie oznacza, że jesteś gorszy. Każdy z pracowników, czy to niższego czy wyższego szczebla zaczynał kiedyś swoją karierę zawodową podobnie jak ty dzisiaj. Znaj więc swoją wartość i SZANUJ SIĘ, a praktykę potraktuj jak szansę na rozwój, a nie obowiązek. To czego mogę Wam drodzy Praktykanci życzyć, to aby praktyka stała się dla Was taką samą przyjemnością jak dla mnie.

Anna Pietraszko